Zwrot podatku i rozliczenie podatkowe w UK – Co musisz wiedzieć jako Polak pracujący na Wyspach?

 

1. Wprowadzenie

Coraz więcej Polaków decyduje się na pracę w Wielkiej Brytanii – nie tylko ze względu na lepsze zarobki, ale też na atrakcyjne warunki życia. Jednak wraz z nowym miejscem zatrudnienia pojawiają się też nowe obowiązki. Jednym z nich są rozliczenia podatkowe, które często budzą niepokój i wiele pytań. Co to jest zwrot podatku UK? Kiedy i jak trzeba się rozliczyć z urzędem skarbowym? I co najważniejsze – jak nie popełnić błędów, które mogą kosztować nas sporo nerwów, a nawet pieniędzy?

Ten poradnik powstał po to, aby krok po kroku wyjaśnić, jak wygląda rozliczenie podatku w UK, kto może liczyć na zwrot nadpłaconego podatku i co trzeba zrobić, aby cały proces przebiegł bez problemów.

 

2. Brytyjski system podatkowy – co warto wiedzieć?

W Wielkiej Brytanii rok podatkowy zaczyna się 6 kwietnia i kończy 5 kwietnia następnego roku. To właśnie na ten okres rozliczamy nasze dochody, niezależnie od tego, czy jesteśmy pracownikami etatowymi, kontraktorami czy prowadzimy własną działalność gospodarczą.

Kto powinien złożyć zeznanie podatkowe?

• Osoby, które prowadzą działalność jako samozatrudnieni (self-employed),
• Osoby, które mają więcej niż jedno źródło dochodu,
• Pracownicy, którzy zmienili pracę w trakcie roku lub pracowali tylko sezonowo,
• Osoby, które otrzymały P800 lub wezwanie z HMRC do uzupełnienia danych.

Choć wielu pracowników zatrudnionych na umowie PAYE nie musi składać dodatkowych dokumentów, to nadal mogą odzyskać pieniądze w przypadku nadpłaty podatku – na przykład przy pracy przez część roku czy nieprawidłowym kodzie podatkowym.

 

3. Dokumenty potrzebne do rozliczenia podatkowego

Zanim zaczniesz proces rozliczenia, musisz upewnić się, że masz pod ręką odpowiednie dokumenty. Najważniejsze z nich to:

• P45 – dokument otrzymywany od pracodawcy w momencie zakończenia współpracy. Zawiera informacje o dochodzie i zapłaconym podatku od początku roku podatkowego do dnia odejścia.
• P60 – podsumowanie całorocznych dochodów i zapłaconego podatku. Wydawany jest przez pracodawcę na koniec roku podatkowego, zazwyczaj w maju.
• Payslipy – comiesięczne odcinki wypłat, które pozwalają zweryfikować wysokość zarobków oraz składek.

Do rozliczenia konieczny będzie również numer National Insurance (NI) – jest on odpowiednikiem naszego polskiego numeru PESEL w kontekście podatkowym. Dzięki niemu HMRC może przypisać Twoje dochody i podatki do konkretnego konta podatnika.

Warto również zadbać o aktualny adres zamieszkania i numer konta bankowego w UK – to na nie HMRC przeleje ewentualny zwrot podatku.

 

4. Jak uzyskać zwrot podatku w Wielkiej Brytanii?

Wielu Polaków nawet nie zdaje sobie sprawy, że mogą ubiegać się o zwrot podatku. Zdarza się to najczęściej w sytuacjach, gdy pracowaliśmy tylko część roku, mieliśmy więcej niż jednego pracodawcę albo został nam przypisany błędny kod podatkowy.

Kto może otrzymać zwrot podatku?

• Osoby, które zakończyły pracę w ciągu roku podatkowego,
• Pracownicy sezonowi,
• Osoby z niskimi dochodami, poniżej progu podatkowego,
• Osoby, którym HMRC przypisało niewłaściwy kod podatkowy.

Jak wygląda procedura krok po kroku?

1.     Otwórz konto Personal Tax Account na stronie HMRC – to Twoje osobiste konto podatkowe.

2.     Zbierz potrzebne dokumenty – P60, P45, payslipy, dane konta bankowego.

3.     Złóż wniosek online lub skorzystaj z pomocy biura podatkowego – procedura online jest szybka i wygodna.

4.     Poczekaj na decyzję HMRC – zazwyczaj trwa to od 2 do 8 tygodni.

5.     Odbierz zwrot podatku – środki trafiają bezpośrednio na Twoje konto bankowe.

Możesz też ubiegać się o zwrot podatku za poprzednie lata – maksymalnie do czterech lat wstecz. Dlatego warto sprawdzić swoje wcześniejsze rozliczenia, jeśli nigdy wcześniej się tym nie zajmowałeś.

 

5. Samozatrudnienie a rozliczenia podatkowe

Jeśli prowadzisz działalność jako samozatrudniony (self-employed), Twoje obowiązki podatkowe wyglądają nieco inaczej niż w przypadku pracowników zatrudnionych na etacie. Przede wszystkim musisz sam zgłosić się do HMRC jako osoba prowadząca działalność i corocznie składać tzw. Self Assessment Tax Return.

Co trzeba wiedzieć o Self Assessment?

• Rejestracja powinna nastąpić w ciągu trzech miesięcy od rozpoczęcia działalności,
• Zeznanie podatkowe za dany rok należy złożyć do 31 stycznia następnego roku,
• Należy samodzielnie obliczyć i zapłacić należny podatek oraz składki National Insurance.

Jak uniknąć problemów?

• Przechowuj wszystkie faktury i paragony – są podstawą do odliczeń,
• Korzystaj z programów księgowych lub zatrudnij księgowego,
• Nie zostawiaj rozliczenia na ostatnią chwilę – kary za spóźnienie mogą wynosić nawet kilka tysięcy funtów.

Rozliczenia samozatrudnionych są bardziej złożone, ale dają też więcej możliwości – możesz odliczać koszty prowadzenia działalności, co pozwala obniżyć kwotę do opodatkowania.